مؤسسه تحقیقات جمعیت کشور مطالعات جمعیتی 2676-5306 9 2 2024 02 19 Youth Migration Aspirations in Shiraz: A New Approach to an Old Issue تمایل جوانان شهر شیراز به مهاجرت: رویکردی نو به یک موضوع قدیمی 49 69 239716 10.22034/jips.2026.528158.1284 FA مریم سروش استادیار جامعه‌شناسی، گروه پژوهشی علوم رفتاری، جهاد دانشگاهی فارس، شیراز، ایران. صدیقه البرزی استادیار جامعه‌شناسی، گروه پژوهشی علوم رفتاری، جهاد دانشگاهی فارس، شیراز، ایران (نویسنده مسئول). 0000-0002-0122-735X روح‌‌‌اله مظفری دانشجوی دوره دکتری جامعه‌شناسی، گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران؛ و کارشناس اداره ارزیابی عملکرد سازمانی شهرداری شیراز، شیراز، ایران. 0000-0002-6998-7953 Journal Article 2025 06 03 This study examines factors affecting migration aspiration among youth using DeHaas' aspiration-capability framework. It analyzes how economic capability (financial resources), social capability (social capital), and cultural capability (necessary skills), along with absence of migration barriers, influence migration tendency. Additional variables include hope for the future, life perceptions, post-migration expectations, religiosity, and current satisfaction. Survey data from 415 residents of Shiraz aged 18-35 years revealed a high tendency toward migration. The analysis showed negative relationships between migration tendency and both hope for the future and religiosity - higher levels of these factors reduced migration aspiration. Conversely, pessimism about Iran's future, greater migration capability, and current dissatisfaction increased migration intentions. Those anticipating better post-migration conditions showed stronger tendency. Quantile regression identified hope for the future (negative effect) and religiosity (context-dependent effect) as significant across all quantiles. Religiosity had divergent impacts: one group with low religiosity showed high migration tendency (inverse relationship), while another with high religiosity also maintained a strong migration tendency (positive relationship), verified by cluster analysis. Immigration has many complications, and a deep look at this issue seems essential for effective policymaking. هدف این پژوهش بررسی عوامل موثر بر تمایل به مهاجرت جوانان براساس نظریه تمایل-توانمندی دوهاس بود. عوامل کلیدی نظریه، توانمندی اقتصادی (هزینه مهاجرت)، اجتماعی (سرمایه اجتماعی) و فرهنگی (مهارت‌های لازم) و همچنین موانع مهاجرت (آزادی‌های منفی) بررسی شدند. متغیرهای دیگری نیز مانند امید به آینده، تصور از زندگی مطلوب، ارزیابی پس از مهاجرت، دینداری و رضایت از وضعیت موجود تحلیل شدند. داده‌های 415 جوان 18 تا 35 ساله شیرازی با استفاده از روش پیمایش و ابزار پرسش‌نامه جمع‌‌آوری شدند. یافته‌‌ها نشان داد، میانگین تمایل به مهاجرت بسیار بالا است. نتایج استنباطی حاکی از رابطه منفی میان امید به آینده و دینداری با تمایل به مهاجرت بود و با افزایش آنها تمایل به مهاجرت کاهش یافت. برعکس پیش‌بینی تاریک از آینده، توانمندی مهاجرتی و نارضایتی از وضع موجود با تمایل بیشتر به مهاجرت، مرتبط بودند. تحلیل رگرسیون چندک، نشان داد در تمام چارک‌ها امید به آینده (رابطه منفی) و دینداری (رابطه مثبت در برخی گروه‌ها) تاثیرگذار بودند. دینداری در دو گروه واگرا عمل می‌کند. گروهی با دینداری کم، تمایل بالا به مهاجرت داشتند (رابطه معکوس) و برخی با دینداری بالا، تمایل به مهاجرت نشان دادند (رابطه مثبت). مهاجرت، دارای پیچیدگی‌های فراوان است و نگاه عمیق به این موضوع در جهت سیاست‌گذاری اثربخش، بسیار ضروری به نظر می‌رسد. https://jips.nipr.ac.ir/article_239716_9c1d41099e122be118c128601d542194.pdf